Stoffen schaalhoes naaien met elastiek: een rustig herfstproject

Een schaalhoes is een ronde lap met een elastische rand die over een kom past en onder de komrand blijft zitten. Je naait een gevoerde versie van twee katoenen cirkels met een tunnel voor smal elastiek. De hoes is bedoeld voor een lege kom of een schaal met droge hobbyspullen. Hij is niet luchtdicht en niet gemaakt voor eten of verhitting. De maten zijn vertrekpunten en geen getest patroon, dus maak eerst één proefhoes.

In het kort

• Beginnersproject voor wie een rechte steek beheerst. De ronde naad vraagt wat geduld.
• Voorbeeld: een kom van 20 cm krijgt twee stofcirkels van 30 cm doorsnede.
• De hoes is niet luchtdicht en niet bedoeld voor voedsel of hitte.
• Maak eerst een proefhoes, was hem en pas hem opnieuw voor je een reeks naait.

Wat heb je nodig?

• Dun, weinig rekbaar geweven katoen: twee stukken van ongeveer 40 bij 40 cm
• Smal elastiek van 5 mm breed, minstens 1 meter
• Naaigaren
• Patroonpapier
• Een lege kom als pasvorm
• Stofschaar
• Spelden of klemmetjes
• Handnaald en veiligheidsspeld
• Potlood en meetlint
• Strijkijzer
• Naaimachine met rechte steek

Stap voor stap

Stap 1: De stof wassen en strijken Was, droog en strijk beide stoffen volgens hun onderhoudsvoorschrift voor je knipt. Zo gebeurt de eerste krimp vooraf. Dat bewijst niet dat de stof nooit meer krimpt of afgeeft. Leg de stukken plat zonder te rekken en controleer ze op beschadigingen.

Stap 2: Je kom opmeten en de cirkel tekenen Meet de grootste buitendiameter van de bovenrand. Tel er 10 cm bij op voor de knipdiameter. Bij een kom van 20 cm wordt dat 30 cm, dus 5 cm extra rondom. Teken op papier de omtrek van de omgekeerde kom en daarna een tweede lijn op 5 cm daarbuiten. Heeft de kom een dikke of sterk uitstekende rand, dan kan dit te weinig zijn. Kijk met het papier of er genoeg ruimte is om over de rand en een stukje langs de buitenwand te vallen.

Stap 3: Twee cirkels knippen Knip de papieren cirkel uit en teken hem op de verkeerde kant van beide stoffen. Knip twee gelijke cirkels. De naadtoeslag van 7 mm zit al in de knipmaat. Leg de cirkels met de goede kanten op elkaar en klem of speld ze rondom. Markeer aan één kant een opening van ongeveer 5 cm om te keren. Via die opening rijg je later ook het elastiek.

Stap 4: De buitennaad naaien Naai rondom op 7 mm van de kniprand en laat de opening vrij. Hecht beide uiteinden af. Werk langzaam en stop met de naald in de stof als je van richting verandert. Trek niet aan de stof om sneller rond te komen. Trekt de rand na het keren, geef dan enkele kleine knipjes in de naadtoeslag zonder de stiklijn te raken. Laat de toeslag bij de opening heel, want die randen moeten naar binnen gevouwen worden.

Stap 5: Keren en vormen Keer de cirkel door de opening. Duw de rand voorzichtig uit met een stomp hulpmiddel, niet met de punt van een schaar. Vouw bij de opening beide losse randen 7 mm naar binnen. Strijk voorzichtig volgens het stofvoorschrift. De gekeerde cirkel meet nu 28,6 cm, dus 30 cm min tweemaal 0,7 cm. Dat is de maat vóór het rimpelen, niet de uiteindelijke opening.

Stap 6: De tunnel stikken Stik een tweede, gesloten cirkel op ongeveer 12 mm van de afgewerkte buitenrand. Samen met de buitenrand vormt die lijn de tunnel. Stik de keeropening nog niet dicht. Controleer of de tunnel nergens versmald of dichtgenaaid is. Het elastiek moet er met de veiligheidsspeld doorheen kunnen.

Stap 7: Het elastiek afmeten en inrijgen Meet de omtrek rond de kom, net onder de rand waar het elastiek komt te zitten. Neem als beginlengte 90 procent van die omtrek plus 2 cm voor overlap. Bij 60 cm omtrek begin je dus met 56 cm elastiek. Maak de veiligheidsspeld vast aan één uiteinde en zet het andere uiteinde buiten de opening vast met een speld, zodat het niet naar binnen verdwijnt. Rijg het elastiek rustig rond door de tunnel en verdeel de stof onderweg. Prik niet door de stof heen met de veiligheidsspeld.

Stap 8: Passen voor je definitief sluit Controleer of het elastiek nergens gedraaid zit. Laat de uiteinden 2 cm overlappen en zet ze tijdelijk vast met enkele rijgsteken. Verdeel de rimpels gelijkmatig en pas de hoes op de lege kom. Hij moet zonder hard trekken over de bovenrand gaan en daarna onder de rand blijven zitten. Zit hij te strak, neem dan een langere beginlengte. Zit hij te los, kort het elastiek voorzichtig in. Een gladde, glijdende komrand kan ongeschikt zijn, en dat los je niet op door het elastiek strakker te trekken.

Stap 9: Afwerken en na het wassen controleren Naai de overlap stevig vast met meerdere steken door beide elastieklagen. Haal alle tijdelijke spelden weg. Sluit de keeropening met kleine laddersteken door de naar binnen gevouwen stofranden, zonder het elastiek mee te vangen. Was en droog de proefhoes volgens de voorschriften van stof en elastiek en pas hem opnieuw op de lege kom. Controleer naden, rimpels en hoe makkelijk hij eraf gaat. Pas daarna maak je andere maten.

Variaties

• Roestkleurige katoen met een lichte binnenkant voor een herfstlook.
• Een klein bloemenmotief. Bij grote tekeningen verdwijnt een deel in de rimpels.
• Meerdere hoezen in verwante kleuren. Meet elke kom apart.
• Een klein stoffen naamlabel, genaaid voor je de cirkels samennaait. Hou het buiten de tunnel.
• Een kom van 26 cm buitendiameter: knipdiameter 36 cm, na de buitennaad 34,6 cm. De elastieklengte bepaal je opnieuw aan de echte omtrek.

Tips

• Werk bij helder licht en neem pauzes tussen knippen, stikken en inrijgen.
• Klemmetjes houden de lagen vast. Zorg dat ze niet onder de machinevoet komen.
• Gebruik geen rekbare of gecoate stof voor een eerste proef.
• Zonder naaimachine kan het met kleine achtersteken, maar controleer dan extra op open naden.
• Noteer komdiameter, omtrek onder de rand, knipdiameter en elastieklengte van je geslaagde proef.
• Gebruik de hoes niet voor eten, niet in de oven of magnetron en niet op een hete pan. Gebruik voor voedsel een geschikte bewaarverpakking.

Dat de techniek gebruikt wordt, zie je bijvoorbeeld in de schaalhoezen van Vicky Myers.

De Modevakschool legt uit waarom je stof vooraf voorbereidt: wassen, drogen en strijken helpen om eerste krimp vóór het knippen te laten plaatsvinden.

Tot slot

Begin met één lege kom, twee rustige kleuren en een proefhoes. Meet eerst, oefen de ronde naden en bewaar je eigen maten pas na de wastest.

Verder lezen: Broodmanddoek naaien met dubbele zoom in herfstkleuren. · Stoffen zakdoekhoesje naaien: eenvoudig met één restje katoen.