Herfstkaarten stempelen met echte bladeren en verf

Stempel echte bladeren op papier en maak twee persoonlijke herfstkaarten. Je werkt met proefafdrukken en een dunne laag verf.

In het kort

• Niveau: geschikt voor beginners die graag met papier en kleur werken
• Formaat: twee dubbele kaarten van 10,5 bij 14,8 cm, elk met een afdrukpaneeltje van 8,5 bij 12,8 cm
• Maak eerst een proefafdruk

Wat heb je nodig?

• plakkaatverf, bijvoorbeeld een set met twaalf tubes van 12 ml
• glad, stevig papier van ongeveer 180 tot 220 g/m². Eén A4-vel is genoeg voor de paneeltjes, plus extra papier voor proeven
• kaartkarton van ongeveer 250 tot 300 g/m². Eén A4-vel levert twee kaartbasissen op
• een lijmstift die ook stevig papier goed vasthoudt
• een klein plat, zacht penseel om een dunne laag aan te brengen
• enveloppen die bij de kaarten passen
• drie tot vijf schone, soepele bladeren met zichtbare nerven, uit je eigen tuin of van een plek waar plukken is toegestaan
• schaar, liniaal, potlood, gladde tafelbescherming, kladpapier, keukenpapier en een herbruikbaar verfpalet

Neem oker, roestbruin en olijfgroen als kleuridee. Meng kleine hoeveelheden op het palet of begin met één kleur om de bladstructuur te leren kennen.

Stap voor stap

Stap 1: Kies bladeren die nog soepel zijn Zoek enkele vlakke, onbeschadigde bladeren van een plant die je herkent en veilig kunt aanraken. Kies een blad van ongeveer 4 tot 6 cm lang, zodat er ruimte rond de afdruk blijft. Vermijd onbekende planten, stekelige randen, schimmel en bladeren met kleverige resten. Borstel los vuil weg of spoel het blad voorzichtig af en dep beide kanten droog. Een nat blad verdunt de verf plaatselijk. Een dor blad kan breken bij het aandrukken. Neem liever enkele reservebladeren dan één grote hand vol.

Stap 2: Maak de kaartbasissen en paneeltjes Leg een A4-vel kaartkarton met de zijde van 29,7 cm horizontaal. Teken twee rechthoeken van 21 bij 14,8 cm en knip het kleine reststrookje weg. Vouw elke rechthoek halverwege de zijde van 21 cm. Je krijgt twee kaarten van 10,5 bij 14,8 cm. Teken op het afdrukpapier twee paneeltjes van 8,5 bij 12,8 cm en knip ze uit. Ze passen naast elkaar op één A4-vel. Op de kaart blijft rondom 1 cm zichtbaar. Gebruik restpapier om eerst verf en druk te oefenen.

Stap 3: Richt een overzichtelijke werkplek in Verdeel je tafel in een verfplek en een schone droogplek. Leg kladpapier onder het blad dat je gaat beschilderen. Hou de kaartbasissen uit de buurt van verf en spoelwater. Zet een lamp zo dat je de bladnerven ziet. Je kunt vandaag stempelen en de kaarten morgen samenstellen, zodat je nat werk niet haastig hoeft af te maken.

Stap 4: Breng een dunne verflaag aan Leg het blad met de meest voelbare nerven naar boven, meestal de onderkant. Hou het bij het steeltje vast en strijk er met het penseel weinig verf over. De nerven moeten zichtbaar blijven, want een dikke, gladde verfplas vult juist de structuur die je wilt afdrukken. Gebruik de plakkaatverf eerst zoals ze geleverd is. Is ze te stug, meng dan op het palet hooguit een klein beetje water door een proefhoeveelheid. Verf die van het blad loopt is te dun.

Stap 5: Maak een proefafdruk zonder te schuiven Draai het blad om en leg de beschilderde kant op kladpapier, met het steeltje bereikbaar. Leg er een schoon stukje dun papier bovenop en druk zacht met vlakke vingertoppen, van het midden naar de randen en zonder zijwaarts te wrijven. Til eerst het afdekpapier op. Neem dan het blad bij het steeltje en trek het rustig omhoog, zonder het terug te leggen. Een grote kleurvlek vraagt doorgaans minder verf, een erg kale afdruk iets meer verf of gelijkmatiger contact. Verander telkens maar één ding.

Stap 6: Stempel de twee kaartpaneeltjes Leg een droog blad eerst zonder verf op het paneeltje om de plaats te bepalen. Voor de eerste kaart kies je één blad, iets schuin in het midden. Voor de tweede gebruik je twee kleinere bladeren met ruimte ertussen. Laat onderaan plaats voor een korte groet. Schilder het gekozen blad dun in en herhaal de proefbeweging op het goede papier. Gebruik voor elke afdruk schoon afdekpapier. Laat bij overlappende kleuren de eerste afdruk volledig drogen voor je de volgende aanbrengt. Leg nooit een nat blad op een stapel afgewerkte paneeltjes.

Stap 7: Laat drogen en werk voorzichtig af Laat de paneeltjes vlak liggen op een schone, droge ondergrond. De droogtijd hangt af van de verflaag, het papier en de kamerlucht. Controleer op een proefafdruk of een schoon papiertje geen kleur meer opneemt. Is een paneeltje licht gebogen, leg het dan na volledige droging tussen schoon papier onder een vlak boek. Schrijf een korte wens in de vrije ruimte. Test je pen vooraf, want sommige pennen schrijven onregelmatig over plakkaatverf. Schrijf bij voorkeur op onbeschilderd papier.

Stap 8: Kleef vast en controleer de kaart Leg het droge paneeltje eerst los op de voorkant van de kaart en controleer de rand van 1 cm rondom. Breng een dunne, gelijkmatige laag lijm aan op de achterkant, ook langs de randen, en kleef het paneeltje vast zonder over de verf te wrijven. Laat de lijm drogen volgens de verpakking. Open de kaart en controleer of niets vastkleeft. Schuif haar daarna voorzichtig in een passende envelop. Geeft de verf ondanks het drogen toch af, verstuur de kaart dan niet onbeschermd. Probeer een andere combinatie van verf en papier op een nieuwe proef.

Variaties

• een rustige natuurkaart met één olijfgroene afdruk op wit papier en een korte handgeschreven groet
• een warme herfstkaart met een okerkleurig blad en een kleiner roestbruin blad
• een kaart met herhaling: hetzelfde kleine blad drie keer, telkens anders gelegd en met voldoende afstand
• kleine cadeaulabels van geslaagde proefafdrukken op restjes kaartkarton, met een gaatje alleen in een onbeschilderde rand

Tips

Bewaar een proef waarop je de kleurcombinatie noteert. Dat maakt een volgende keer makkelijker. Werk met een dunne laag verf.

Stempelen met bladeren wordt beschreven in deze uitleg over stempelen met natuurlijke materialen: verf aanbrengen, het blad op papier leggen, voorzichtig aandrukken en weer verwijderen.

Tot slot

Echte bladeren geven elke afdruk een eigen nerfpatroon, en zo wordt elke kaart uniek.

Verder lezen: Herfstkaart maken met frottage: bladeren en waskrijt. · Gelliprint kaarten maken voor beginners: monoprinten met de gelli plate. · Herfstkaart borduren op papier: een eenvoudig blad.