Herfstbladeren vouwen met een harmonicavouw

Bij een harmonicavouw veranderen afwisselende plooien een vlak vel in een blad met reliëf. Je maakt drie losse, puntige bladeren voor een schaal of een herfsthoekje, zonder printer, steeltjes of ophangkoord. Als voorbeeld van de techniek kun je de herfstslinger van MoodKids (Denise Beckand) bekijken, waar harmonicavouwen, dubbelvouwen en lijmen een blad vormen. Hier gebruiken we een zelfgetekende driehoek als oefenvorm.

In het kort

• Niveau: beginner, met geduld voor gelijkmatige plooien
• Papiermaat: per blad een rechthoek van 20 bij 14 cm
• Kleuren: okergeel, roestbruin en olijfgroen, of tinten uit je eigen voorraad
• Gebruik: droge binnenhuisdecoratie, op afstand van warmte en vlammen

Wat heb je nodig?

• soepel gekleurd papier van ongeveer 80 tot 100 g/m², drie vellen, één per kleur
• een lijmstift die geschikt is voor papier
• potlood, gom, liniaal en schaar
• een schoon restvel voor de proef
• een vouwbeen (optioneel, of de afgeronde achterkant van een schone lepel)

Kies liefst papier dat aan beide kanten gekleurd is. Zwaar karton vraagt meer kracht en vormt een dikke bundel. Heel dun vloeipapier is moeilijk precies te vouwen en kan scheuren bij het lijmen. Printerpapier is bruikbaar om de volgorde te oefenen.

Stap voor stap

Stap 1: Bereid de werkplek voor Leg een afwasbare onderlegger neer en zorg voor voldoende licht. Hou alleen het papier voor je eerste blad op tafel. Werk met schone, droge handen. Wie snel vermoeide handen krijgt, knipt eerst de vormen en vouwt later.

Stap 2: Maak een gelijkbenige driehoek Knip uit je proefpapier een rechthoek van 20 cm breed en 14 cm hoog, met de lange zijde horizontaal. Markeer op de bovenrand het midden, op 10 cm van de linkerhoek. Verbind dat punt met de twee onderste hoeken en knip langs beide schuine lijnen. Je houdt een driehoek over met een basis van 20 cm en een hoogte van 14 cm.

Stap 3: Markeer de richting van de plooien Leg de driehoek met de brede basis naar je toe. Alle vouwen lopen evenwijdig aan die basis. Een vouwbreedte van ongeveer 1 cm is een goed uitgangspunt. Maak kleine potloodstreepjes om de centimeter langs een denkbeeldige verticale middenlijn, zonder diepe kraslijnen. Of gebruik een papierstrook van 1 cm breed als meetstrook.

Stap 4: Vouw afwisselend naar voren en naar achteren Vouw de onderste centimeter omhoog, keer het papier om en vouw opnieuw een strook van ongeveer 1 cm. Herhaal dat afwisselend tot aan de punt. Zo krijg je een smalle bundel met een zigzagprofiel. Druk elke vouw rustig aan. Trek niet aan de bundel om ongelijke plooien te corrigeren.

Stap 5: Breng de twee helften samen Hou de bundel horizontaal en markeer het midden van de oorspronkelijke basis, op 10 cm. Buig de gevouwen bundel daar voorzichtig dubbel, zodat linker- en rechterhelft naast elkaar komen. De twee halve randen van de oorspronkelijke basis vormen de middennaad. Krijg je geen symmetrische vorm, draai de bundel dan om en probeer opnieuw zonder lijm.

Stap 6: Lijm alleen de middennaad Breng een dun laagje lijm aan op de twee tegenover elkaar liggende binnenste vouwvlakken langs de basisranden en druk ze samen. Smeer niet tussen alle plooien, want die moeten kunnen openwaaieren. Hou de verbinding vast en laat de lijm drogen volgens de verpakking. Een dikke laag maakt het papier slap en vlekkerig.

Stap 7: Open het blad en beoordeel je proef Spreid beide helften voorzichtig vanuit de middennaad. De plooien moeten zichtbaar blijven, dus strijk ze niet helemaal vlak. De schuine randen vormen samen de buitenomtrek van het blad. Controleer of de naad houdt en beide helften ongeveer even breed openen. Scheurt het midden of springt de lijm los, maak dan een nieuwe proef met soepeler papier of een zorgvuldiger lijmnaad.

Stap 8: Maak drie bladeren en schik ze los Herhaal de stappen met okergeel, roestbruin en olijfgroen papier. Leg de drie bladeren los in een ondiepe schaal of op een droge kastplank, met zichtbare plooien. Leg er niets zwaars op en gebruik ze niet als onderzetters. Kies een plek weg van kaarsen, een radiator, kookdamp en open ramen. Deze uitvoering heeft bewust geen ophangpunt.

Variaties

• zachte herfst: zandkleur, oudroze en warmbruin
• één kleur: drie bladeren in dezelfde tint, het licht op de plooien zorgt voor afwisseling
• een kleinere driehoek, al vragen smalle plooien meer precisie
• hergebruik: schoon inpakpapier zonder plasticlaag, waarbij kreukels of een bedrukte achterkant zichtbaar blijven
• als persoonlijk geschenk in een ondiep doosje met een herfstgroetje

Pas bij een eerste poging maar één ding aan: kleur, formaat of papier.

Tips

Maak eerst een proefblad. Gebruik weinig lijm. Hou de bladeren droog en weg van warmte en vlammen.

Tot slot

Dezelfde vouw telkens herhalen in andere kleuren geeft een kleine, rustige herfstset.

Verder lezen: Herfstkaart maken met een landschap van gescheurd papier. · Herfstblad van vliegerpapier maken: warme raamdecoratie.